Compliance
การปฏิบัติตามกฎหมายและข้อบังคับ (Compliance)
รวบรวมรายละเอียดของกฎหมาย ข้อบังคับ และมาตรฐานต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับระบบไอซีที อินเทอร์เน็ต และเศรษฐกิจดิจทัล
กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับไอทีโดยรัฐบาลไทย
-
ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับกฎหมายไทย หน่วยงานที่ดูแล ฯลฯ
-
กฎหมายต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง
กฎหมายและระเบียบข้อบังคับของต่างประเทศ
-
GPDR (General Data Protection Regulation) โดยสหภาพยุโรป
มาตรฐานสากลต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง
-
ISO/IEC
-
RFC
-
- กฏหมายเบื้องต้น
- การใช้เครื่องบันทึกเงินสดต้องจดทะเบียนก่อน
- eMeeting
- eSignature
- มาตรฐานและข้อบังคับเกี่ยวกับ EV
- e-Signature กับ มาตราที่เกี่ยวข้อง
- Cybersecurity
กฏหมายเบื้องต้น
ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับกฎหมาย
ลำดับศักดิ์ (hierarchy) ของกฎหมายไทย
-
รัฐธรรมนูญ - constitution
-
พระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) - act
-
พระราชกำหนด (พ.ร.ก.) - emergency decree
-
ประมวลกฎหมาย (ป.) - code
-
พระราชกฤษฎีกา (พ.ร.ฎ.) - royal decree
-
กฎกระทรวง - ministerial regulation
-
ระเบียบ / ข้อบังคับ / ประกาศ / คำสั่ง
ดรรชนี-กฎหมายไอที
กฎหมายไอทีของไทย มี 4 ด้านใหญ่ๆ คือ
-
ที่เกี่ยวกับการทำธุรกรรม
-
ที่เกี่ยวกับสิทธิ์
-
ลิขสิทธิ์
-
การคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล
-
การกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์
-
-
ที่เกี่ยวกับการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานของประเทศ
-
การสื่อสารโทรคมนาคม
-
-
ที่เกี่ยวกับการปฏิบัติงานของรัฐ
-
ข้อมูลข่าวสารของทางราชการ
-
หมายเหตุ: ลิงค์ของกฎหมายทุกฉบับให้อ้างอิงเว็บไซต์ของราชกิจจานุเบกษาเป็นหลัก ส่วนเอกสารที่เกี่ยวข้องให้ใช้ลิงค์ที่เป็นทางการของหน่วยงานที่ออกเอกสาร
รายละเอียดเพิ่มเติมดูได้จาก
- สำนักกฎหมาย, ETDA. กฎหมายดิจิทัล. พิมพ์ครั้งที่ 3 (กันยายน 2563).
1. กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการทำธุรกรรม
|
ชื่อกฎหมาย |
BY |
หมายเหตุ |
|
พรบ. ว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 (ฉบับอัพเดท) (Eng)
|
ฉบับที่ 4 เพิ่มบทนิยาม authentication, digital identity |
|
|
พรฎ. กำหนดประเภทธุรกรรมในทางแพ่งและพาณิชย์ที่ยกเว้นมิให้นำกฎหมายว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์มาใช้บังคับ พ.ศ. 2549 PDF(TH) |
||
|
พรฎ. ว่าด้วยวิธีการแบบปลอดภัยในการทำธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2553 |
||
|
พรฎ. ว่าด้วยการควบคุมดูแลธุรกิจบริการการชำระเงินทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2551 |
||
|
(รวมกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ รวบรวมโดย ธนาคารแห่งประเทศไทย) |
||
|
พรบ. ระบบการชำระเงิน พ.ศ. 2560 |
นิยามต่างๆ (การหักบัญชี,การชำระดุล, บัตรอิเล็กทรอนิกส์,เงินอิเล็กทรอนิกส์ ฯลฯ) ระบบการชำระเงินภายใต้การกำกับ, บริการการชำระเงินภายใต้การกำกับ, การกำกับดูแล การตรวจสอบ ฯลฯ บทกำหนดโทษ
|
|
|
พรฎ. กำหนดประเภทธุรกรรมในทางแพ่งและพาณิชย์ ที่ยกเว้นมิให้นำกฎหมายว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์มาใช้บังคับ พ.ศ. 2549 |
|
|
|
ข้อเสนอแนะมาตรฐานด้าน ICT ที่จำเป็นต่อธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์
|
ETDA |
|
|
แนวทางการใช้ดิจิทัลไอดีสำหรับประเทศไทย
|
ETDA |
|
2. กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับสิทธิ์
|
ชื่อกฎหมาย |
BY |
หมายเหตุ |
|
พรบ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 |
||
|
พ.ร.บ. การรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ พ.ศ. 2562 |
||
|
พ.ร.บ. ว่าด้วยการกระทำผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ พ.ศ. 2560 (ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม) |
3. กฎหมายที่เกี่ยวกับการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานของประเทศ
|
ชื่อกฎหมาย |
BY |
หมายเหตุ |
|
พ.ร.บ. การพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม พ.ศ. 2560 |
||
4. กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติงานของรัฐ
| ชื่อกฎหมาย | BY | หมายเหตุ |
|
พรก. ว่าด้วยการประชุมผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2563 (eff. 19 เม.ย. 2563) |
||
|
(ประกาศ) มาตรฐานการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของการประชุมผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2563 |
||
|
พ.ร.บ. การบริหารงานและให้บริการภาครัฐผ่านระบบดิจิทัล พ.ศ. 2562 |
||
| ETDA | ||
|
ประกาศเรื่อง หลักเกณฑ์และวิธีการในการจัดทำหรือแปลงเอกสารและข้อความให้อยู่ในรูปของข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2553 |
คณะกรรมการธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ |
รายชื่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับกฎหมายด้านไอที
- กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (MDES)
- สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (DGA) (เดิมชื่อสำนักงานรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์ - สรอ.)
- สำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล (DEPA)
- สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ - สพธอ. (ETDA)
การใช้เครื่องบันทึกเงินสดต้องจดทะเบียนก่อน
เครื่องบันทึกเงินสด (Cash Register)
เป็นส่วนหนึ่งของระบบ Point Of Sale (บางคนจึงเรียกเหมารวมว่าเครื่อง POS) ศัพท์ทางการที่ประมวลรัษฎากรใช้คือ เครื่องบันทึกการเก็บเงินปัจจุบันเครื่องบันทึกเงินสดทำหน้าที่ได้หลายอย่าง แต่หน้าที่หนึ่งที่เป็นเหตุผลให้ต้องนำเครื่องนี้ไปจดทะเบียนคือ ความสามารถในการออกใบกำกับภาษี ถ้าผู้ประกอบการมีหน้าที่ยื่นภาษีมูลค่าเพิ่มหรือได้จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มไว้ การใช้เครื่องบันทึกเงินสดจะต้องได้รับการอนุมัติจากอธิบดีกรมสรรพากรโดยกรอกแบบ ภ.พ.06 (ดูระบบยื่น ภ.พ.06 ออนไลน์) (ดูประมวลรัษฎากร มาตรา 86/6)
- ทางกรมสรรพากรจะออกเลขรหัสประจำเครื่องมาให้เพื่อระบุในเอกสารใบกำกับภาษีหรือรายงานอื่นๆ และมีเจ้าหน้าที่เข้ามาติดแถบสติกเกอร์ที่เครื่องบันทึกเงินสด
- การเคลื่อนย้าย ทำลาย ขายต่อ เครื่องบันทึกเงินสดต้องยื่น ภ.พ.1 ให้กรมสรรพากรทราบล่วงหน้าอย่างน้อย 7 วันก่อนดำเนินการ
เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนระบบภาษีอิเล็กทรอนิกส์ ครม.ได้มีมติออกมาตรการภาษี โดยบริษัทและห้างหุ้นส่วนิติบุคคลสามารถนำค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจากการลงทุนเกี่ยวกับการส่งเสริม e-Payment ไปหักค่าใช้จ่ายในปีภาษี 2562 ได้ถึง 2 เท่าของรายจ่ายจริง
แหล่งข้อมูลเพิ่มเติม
- [กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการอนุมัติใช้เครื่องบันทึกการเก็บเงิน]
- [จริงเหรอ? จะใช้เครื่อง POS คิดเงินได้ต้องจดทะเบียนกับกรมสรรพากรก่อน]
eMeeting
| แต่เดิมเรามีกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการประชุมแบบอิเล็กทรอนิกส์อยู่ 2 ฉบับคือ ประกาศของ คสช. ฉบับที่ 74/2557 (ที่กำหนดว่าผู้เข้าร่วมประชุมอย่างน้อย 1 ใน 3 ต้องอยู่ในสถานที่เดียวกันและทุกคนต้องอยู่ในราชอาณาจักร) และมาตรฐานความปลอดภัยในการประชุมแบบเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2557 โดยกระทรวง ICT ในสมัยนั้น (นิยามว่า eMeeting ต้องมีองค์ประกอบอะไรบ้าง) ในช่วงที่เกิดการระบาดของ COVID-19 จึงต้องออกกฎหมายเพื่อปลดล็อกข้อจำกัดต่างๆ |
กฎหมายเกี่ยวกับการประชุมแบบ eMeeting
-
พรก. ว่าด้วยการประชุมผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2563 (ดาวน์โหลด)
-
หนังสือเชิญประชุมและเอกสารประกอบการประชุม อยู่ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ได้
-
ผู้ร่วมประชุมต้องแสดงตนก่อนร่วมการประชุม, ต้องลงคะแนนได้, ต้องมีการบันทึกภาพและเสียง (ยกเว้นประชุมลับ), ต้องเก็บข้อมูลจราจรอิเล็กทรอนิกส์
-
ถ้าทำทุกอย่างถูกต้อง การประชุมแบบ eMeeting ถือว่าชอบด้วยกฎหมาย ใช้เป็นพยานหลักฐานได้
-
กฎหมายนี้ไม่บังคับใช้กับ การประชุม สส. สว. และรัฐสภา, การจัดำคำพิพากษา/คำสั่งของศาล, การประชุมจัดซื้อจัดจ้างของหน่วยงานราชการ รัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชน
-
-
ประกาศกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เรื่องมาตรฐานการรักษาความปลอดภัยของการประชุมผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2563 (ดาวน์โหลด)
-
eMeeting ต้องมีองค์ประกอบ 7 อย่างคือ (1) การแสดงตัวตนของผู้ร่วมประชุม (2) การสื่อสาร 2 ทางด้วยภาพและ/หรือเสียง (3) การเข้าถึงเอกสารการปรชุม (4) การลงคะแนน (5) การจัดเก็บหลักฐานที่เกี่ยวกับการประชุม (6) การจัดเก็บข้อมูลจราจรอิเล็กทรอนิกส์ (7) การแจ้งเหตุขัดข้องระหว่างการประชุม
-
-
แนวทางปฏิบัติโดย ETDA ว่าด้วยการลงคะแนนทางอิเล็กทรอนิกส์ในการประชุม (Electronic Voting in Meetings) version 1.0 2021-01-20
-
มาตรฐานการรักษาความมั่นคงปลอดภัยด้านสารสนเทศของระบบควบคุมการประชุม (ver 1.1) โดย ETDA
หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
- สภาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งประเทศไทย (DCT) - ผลักดันกฎหมาย
- กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (MDES)
- สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA)
ระบบประชุมระบบไหนที่รองรับ eMeeting อย่างถูกต้อง
ในช่วงแรก ETDA ใช้วิธีให้เจ้าของระบบ eMeeting หรือผู้จัดจำหน่าย (เช่น MS Team, Zoom) ทำการตรวจประเมินตัวเองว่ามีคุณสมบัติครบตามที่กฎหมายกำหนดหรือไม่ ต่อมา ETDA ได้เปิดบริการให้การรับรองความสอดคล้องของระบบ (ดูรายชื่อผู้ผ่านการรับรอง)
eSignature
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ได้แก่ อัขระ เสียงหรือสัญลักษณ์ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ซึ่งใช้ในข้อมูลเพื่อแสดงว่าบุคคลนั้นเป็นเจ้าของลายมือชื่อและแสดงความยอมรับข้อความในข้อมูลนั้น
-
การคลิกยอมรับ (เช่น กดปุ่ม “I accept” ในสัญญาข้อตกลง)
-
การพิมพ์ชื่อท้ายอีเมล
-
การสแกนภาพลายมือชื่อโดยแนบไปกับเอกสาร
-
การใช้ปากกาหรือนิ้วเขียนลงมือชื่อบนจอแล้วบันทึกไว้
-
digital signature คือลายเซ็นอิเล็กทรอนิกส์ที่ใช้วิธีเข้ารหัสแบบ public key infrastructure (PKI)
กฎหมายเกี่ยวกับ eSignature
-
พรบ. ว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 (ดาวน์โหลด)
-
พรบ. ว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ แก้ไขเพิ่มเติม ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2551
-
มาตรา 7 รองรับสถานะทางกฎหมายของข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์
-
มาตรา 26 e-signature ที่เชื่อถือได้
-
-
พรบ. ว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ แก้ไขเพิ่มเติม ฉบับที่ 3 พ.ศ. 2562
-
มาตรา 9 รองรับ e-signature แบบทั่วไป
-
-
ขมธอ. 23-2563: ข้อเสนอแนะฯ ว่าด้วยแนวทางการลงลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ version 1.0 โดย ETDA (ไฟล์ฉบับเต็ม, ไฟล์ presentation)
หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
- สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA)
มาตรฐานและข้อบังคับเกี่ยวกับ EV
มาตรฐานและข้อบังคับในต่างประเทศ/นานาชาติ
|
|
|
|
Open Charge Alliance (OCA) |
หน่วยงานกำหนดมาตรฐาน |
|
Open Charge Point Protocol (OCPP) |
มาตรฐานโดย OCA |
|
an international standard for bi-directional digital communications between electric vehicles and the charging station |
|
|
OpenADR 2.0 |
|
|
V2G (Vehicle to Grid) communication |
|
|
OSCP – Open Smart Charging Protocol |
|
|
SAE J1772 Combo |
SAE Electric Vehicle and Plug in Hybrid Electric Vehicle Conductive Charge Couple |
มาตรฐานและข้อบังคับในไทย
|
|
|
|
สถาบันยานยนต์ |
(หน่วยงาน) |
|
คณะกรรมการนโยบายยานยนต์ไฟฟ้าแห่งชาติ |
(หน่วยงาน) |
|
การขออนุญาตประกอบกิจการ สถานีอัดประจุไฟฟ้าเพื่อจำหน่าย (คู่มือแนะนำการขอประกอบกิจการสถานีอัดประจุไฟฟ้าเพื่อจำหน่าย(ยานยนต์ไฟฟ้า)) |
|
|
IEC 62196-3:2014 Ed 1.0 |
ข้อกําหนดเกี่ยวกับขนาดเชิงมิติและรูปแบบของเต้าเสียบและเต้ารับแบบกระแสตรง และแบบรวมกระแสสลับ/กระแสตรง |
|
มอก. 2749 เล่ม 3-2559 |
เล่ม 3: ข้อกําหนด ความเข้ากันได้เชิงมิติและการ สับเปลี่ยนได้สําหรับขาเสียบ และท่อหน้าสัมผัสของ เต้าไฟฟ้ากระแสตรง และกระแสสลับ/กระแสตรง รับมาตรฐาน IEC 62196-3:2014 Ed 1.0 มาใช้โดยวิธี พิมพ์ซ้ํา (reprint) ในระดับดัดแปร (modify) |
|
IEC 61851-24:2014 Ed 1.0 |
มาตรฐาน Digital Communication ระหว่างสถานีอัดประจุไฟฟ้า กระแสตรงกับยานยนต์ไฟฟ้า เพื่อควบคุมการอัดประจุไฟฟ้ากระแสตรง
|
|
ISO 15118-1:2013 Ed 1.0
ISO 15118-2:2014 Ed 1.0
ISO 15118-3:2015 Ed 1.0 |
Vehicle to grid communication interface -- Part 1: General information and use-case definition Vehicle-to-Grid Communication Interface -- Part 2: Network and application protocol requirements Vehicle to grid communication interface -- Part 3: Physical and data link layer requirements |
คำศัพท์
|
คำศัพท์ |
ความหมาย |
|
Charge point operator |
|
|
e-mobility service provider |
|
|
demand response (DR) |
|
|
distributed energy resources (DER) |
|
|
charge detail record (CDR) |
|
|
Conductive Charging |
การอัดประจุไฟฟ้าผ่านตัวนํา |
|
Inductive Charging |
การอัดประจุไฟฟ้าแบบเหนี่ยวนํา(ไร้สาย) |
|
Battery Swapping Stations, BSS |
สถานีสับเปลี่ยนแบตเตอรี่สําหรับยานยนต์ไฟฟ้า |
แหล่งข้อมูล:
- elexave charger business
- elexaev BackEN
e-Signature กับ มาตราที่เกี่ยวข้อง
เงื่อนไขที่ทำให้ e-Signature มีผลทางกฎหมาย
-
สามารถระบุตัวตนของผู้ลงนามได้
-
มีการแสดงเจตนาอย่างชัดเจน ว่าต้องการลงนาม
-
มีความน่าเชื่อถือ หรือใช้ระบบที่เชื่อถือได้ เช่น Digital Signature
มาตราต่างๆที่เกี่ยวข้อง
มาตรา 9
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ หมายความว่า
“อักษร อักขระ ตัวเลข เสียง หรือสัญลักษณ์อื่นใดที่สร้างขึ้นให้อยู่ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งนำมาใช้ประกอบกับข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อระบุตัวบุคคลผู้เป็นเจ้าของลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์นั้น และเพื่อแสดงว่าบุคคลดังกล่าวยอมรับข้อความในข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์นั้น”
มาตรา 26
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ หมายถึง ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่มีลักษณะดังต่อไปนี้
(1) ข้อมูลที่ใช้สร้างลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์เชื่อมโยงไปยังเจ้าของลายมือชื่อโดยไม่เชื่อมโยงไปยังบุคคลอื่น
(2) ข้อมูลที่ใช้สร้างลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์อยู่ภายใต้การควบคุมของเจ้าของลายมือชื่อโดยไม่มีการควบคุมของบุคคลอื่น
(3) สามารถตรวจพบการเปลี่ยนแปลงใด ๆ ที่เกิดแก่ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์นับแต่เวลาที่ได้สร้างขึ้นได้
(4) ในกรณีที่กฎหมายกำหนดให้การลงลายมือชื่อเป็นไปเพื่อรับรองความครบถ้วนและไม่มีการเปลี่ยนแปลงของข้อความ สามารถตรวจพบการเปลี่ยนแปลงของข้อความได้ นับแต่เวลาที่ลงลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์
มาตรา 28
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ตามมาตรา 26 ซึ่งมีการใช้ใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์ที่ออกโดยผู้ให้บริการออกใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์ที่ได้รับการรับรองตามที่คณะกรรมการประกาศกำหนด ให้ถือว่ามีความน่าเชื่อถือตามกฎหมาย และมีผลใช้บังคับเช่นเดียวกับลายมือชื่อที่ลงในเอกสารกระดาษ
ความแตากต่างของมาตรา 9,26 และ 28
|
มาตรา |
ประเภทลายมือชื่อ |
ลักษณะสำคัญ |
ความน่าเชื่อถือ |
ตัวอย่าง |
|
มาตรา 9 |
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ทั่วไป |
ใช้วิธีใดก็ได้ที่สามารถระบุตัวตนและแสดงเจตนาได้ |
พอใช้ (ขึ้นกับบริบท) |
พิมพ์ชื่อท้ายอีเมล, คลิก “ยอมรับ” |
|
มาตรา 26 |
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ |
ใช้เทคโนโลยีที่สามารถตรวจสอบความถูกต้องและการเปลี่ยนแปลงได้ เช่น Digital Signature (PKI) |
สูง |
ลายเซ็นดิจิทัลที่เข้ารหัส |
|
มาตรา 28 |
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ + ใบรับรอง |
เป็นไปตามมาตรา 26 และมีใบรับรองจาก CA (Certification Authority) |
สูงมาก |
ลายเซ็นดิจิทัลที่มีใบรับรองจาก ETDA หรือ CA อื่น |
อธิบายเพิ่มเติม
- มาตรา 9: เป็นพื้นฐานที่สุด เปิดกว้างให้ใช้วิธีใดก็ได้ที่สามารถพิสูจน์ตัวตนและเจตนาได้ เช่น การพิมพ์ชื่อ, การคลิกปุ่มยอมรับ ฯลฯ แต่หากเกิดข้อพิพาท ผู้ใช้ต้องพิสูจน์ว่าเป็นผู้ลงนามจริง
- มาตรา 26: เพิ่มระดับความน่าเชื่อถือ โดยใช้เทคโนโลยีที่สามารถตรวจสอบความถูกต้องของลายเซ็นและข้อความ เช่น Digital Signature ที่ใช้ Public Key Infrastructure (PKI)
- มาตรา 28: เป็นระดับสูงสุด โดยต้องมีใบรับรองจากผู้ให้บริการที่ได้รับการรับรอง (CA) เพื่อยืนยันตัวตนของผู้ลงนาม ทำให้มีน้ำหนักทางกฎหมายสูงสุด และเหมาะกับเอกสารสำคัญ เช่น สัญญาทางธุรกิจหรือเอกสารทางการเงิน
มาตรา 9,26 และ 28 ใบบริบทของบริษัท
มาตรา 9 ในบริบทของบริษัทนั้น เหมาะกับ ธุรกรรมภายในองค์กร หรือ ธุรกรรมที่มีความเสี่ยงต่ำ ซึ่งไม่จำเป็นต้องใช้ลายมือชื่อที่มีความน่าเชื่อถือสูงแบบมาตรา 26 หรือ 28
ตัวอย่างการใช้มาตรา 9 ในบริษัท
|
กรณีใช้งาน |
รายละเอียด |
|
การอนุมัติเอกสารภายใน |
เช่น ผู้จัดการคลิก “อนุมัติ” บนระบบ ERP หรือ Workflow ที่มีการล็อกอิน |
|
การตอบอีเมลเพื่อยืนยันคำสั่งซื้อ |
เช่น ฝ่ายขายตอบกลับอีเมลลูกค้าพร้อมพิมพ์ชื่อท้ายอีเมล |
|
การเซ็นรับของผ่านแท็บเล็ต |
เช่น พนักงานคลังสินค้าเซ็นชื่อด้วย stylus บนหน้าจอ |
|
การยอมรับเงื่อนไขการใช้งานระบบ |
เช่น พนักงานใหม่คลิก “ยอมรับ” ข้อกำหนดในระบบ HR |
|
การแนบรูปลายเซ็นในเอกสาร PDF |
เช่น การแนบลายเซ็นสแกนในใบเสนอราคา |
ข้อควรระวัง
- หากเกิดข้อพิพาท ภาระการพิสูจน์จะอยู่ที่บริษัท ว่าผู้ลงนามเป็นผู้มีอำนาจจริง
- ควรมี ระบบยืนยันตัวตน เช่น การล็อกอิน หรือบันทึก log เพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือ
- ไม่เหมาะกับเอกสารที่มีมูลค่าสูง เช่น สัญญาทางการเงิน หรือเอกสารภายนอกที่ต้องใช้ในศาล
มาตรา 26 ในบริบทของบริษัท หมายถึงการใช้ ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ ซึ่งมีความปลอดภัยสูง และสามารถตรวจสอบความถูกต้องของผู้ลงนามและเนื้อหาของเอกสารได้ โดยมักใช้ในธุรกรรมที่มีความสำคัญหรือมีมูลค่าสูง
ตัวอย่างการใช้มาตรา 26 ในบริษัท
|
กรณีใช้งาน |
รายละเอียด |
|
การลงนามในสัญญาทางธุรกิจ |
เช่น สัญญาซื้อขาย, สัญญาร่วมทุน, MOU ที่ลงนามผ่านระบบ Digital Signature ที่ใช้ PKI |
|
การอนุมัติใบสั่งซื้อ (PO) หรือใบสั่งขาย (SO) |
โดยผู้มีอำนาจลงนามผ่านระบบที่มีการยืนยันตัวตนแบบ 2FA และใช้กุญแจเข้ารหัส |
|
การออกใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์ (e-Tax Invoice) |
ใช้ Digital Signature ที่มีการเข้ารหัสและสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ |
|
การลงนามในเอกสาร HR ที่มีผลผูกพัน |
เช่น สัญญาจ้างงาน, หนังสือแต่งตั้ง, การยินยอมตาม PDPA |
|
การอนุมัติเอกสารทางการเงิน |
เช่น งบการเงิน, รายงานภาษี, เอกสารที่ต้องยื่นต่อหน่วยงานรัฐ |
ในบริบทของบริษัท มาตรา 28 ของ พ.ร.บ.ธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 หมายถึงการใช้ ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ ซึ่งมีการรับรองโดย ใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์ (Digital Certificate) จาก ผู้ให้บริการที่ได้รับการรับรอง (CA) ตามที่คณะกรรมการกำหนด โดยมีผลทางกฎหมายเทียบเท่ากับลายเซ็นบนเอกสารกระดาษ
ตัวอย่างการใช้มาตรา 28 ในบริษัท
|
กรณีใช้งาน |
รายละเอียด |
|
การลงนามในสัญญาระหว่างบริษัท |
เช่น สัญญาซื้อขาย, สัญญาร่วมทุน, MOU ที่ต้องการความน่าเชื่อถือสูง |
|
การออกเอกสารภาษีอิเล็กทรอนิกส์ (e-Tax Invoice) |
ต้องใช้ลายเซ็นดิจิทัลที่มีใบรับรองจาก CA ที่ได้รับการรับรองโดย ETDA |
|
การยื่นเอกสารต่อหน่วยงานรัฐ |
เช่น การยื่นงบการเงิน, การขออนุญาต, การลงนามในเอกสารราชการ |
|
การลงนามข้ามองค์กรหรือข้ามประเทศ |
เพื่อให้เอกสารมีผลผูกพันและได้รับการยอมรับในระดับสากล |
|
การใช้ในระบบ e-Procurement หรือ e-Bidding |
เพื่อยืนยันตัวตนของผู้เสนอราคาและป้องกันการปลอมแปลงเอกสาร |
เปรียบเทียบระหว่าง มาตรา 26 กับ มาตรา 28
|
หัวข้อ |
มาตรา 26 |
มาตรา 28 |
|
ประเภทลายมือชื่อ |
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ |
ลายมือชื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เชื่อถือได้ + ใบรับรอง |
|
เทคโนโลยีที่ใช้ |
ใช้เทคโนโลยีที่ตรวจสอบความถูกต้องได้ เช่น Digital Signature (PKI) |
ใช้ Digital Signature (PKI) พร้อมใบรับรองจาก CA |
|
การยืนยันตัวตน |
ผู้ใช้ควบคุมกุญแจส่วนตัวเอง |
มีการตรวจสอบตัวตนโดย หน่วยงานออกใบรับรอง (CA) |
|
ความน่าเชื่อถือทางกฎหมาย |
สูง |
สูงสุด (ได้รับข้อสันนิษฐานทางกฎหมายเต็มรูปแบบ) |
|
เหมาะกับ |
เอกสารภายในองค์กร, ธุรกรรมทั่วไป |
เอกสารสำคัญ เช่น สัญญาระหว่างบริษัท, เอกสารภาษี, เอกสารที่ต้องใช้ในศาล |
สรุปความแตกต่างระหว่าง มาตรา 26 และ มาตรา 28
- มาตรา 26: ใช้เทคโนโลยีที่ปลอดภัย เช่น Digital Signature แต่ยังไม่ต้องมีใบรับรองจากหน่วยงานภายนอก
- มาตรา 28: เป็นการ “อัปเกรด” จากมาตรา 26 โดยต้องมี ใบรับรองอิเล็กทรอนิกส์ (Digital Certificate) จาก CA (Certification Authority) ที่น่าเชื่อถือ เช่น ETDA หรือผู้ให้บริการที่ได้รับการรับรอง
Cybersecurity
กฎหมาย, ระเบียบ, มาตรฐาน ที่เกี่ยวข้องกับความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์
คณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ
พระราชบัญญัติการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ พ.ศ. 2562
สำนักงานคณะกรรมการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ - สกมช. (National Cyber Security Agency - NCSA)
- ประกาศฯ เรื่อง หลักเกณฑ์ ลักษณะหน่วยงานที่มีภารกิจหรือให้บริการเป็นหน่วยงานโครงสร้างพื้นฐานสำคัญทางสารสนเทศ และการมอบหมายการควบคุมและกำกับดูแล พ.ศ. 2568 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง มาตรฐานการกำหนดคุณลักษณะความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ให้แก่ข้อมูลหรือระบบสารสนเทศ พ.ศ. 2566 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง มาตรฐานขั้นต่ำของข้อมูลหรือระบบสารสนเทศ พ.ศ. 2566 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง มาตรฐานและแนวทางส่งเสริมพัฒนาระบบการให้บริการเกี่ยวกับการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ พ.ศ. 2566 (PDF)
- ระเบียบฯ ว่าด้วยการมอบอำนาจให้ปฏิบัติการแทนคณะกรรมการกำกับดูแลด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ พ.ศ. 2565 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง การจัดตั้ง หน้าที่และอำนาจของศูนย์ประสานการรักษาความมั่นคงปลอดภัยระบบคอมพิวเตอร์แห่งชาติ พ.ศ. 2564 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง การจัดตั้ง หน้าที่และอำนาจของศูนย์ประสานการรักษาความมั่นคงปลอดภัยระบบคอมพิวเตอร์แห่งชาติ พ.ศ. 2564 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง ประมวลแนวทางปฏิบัติและกรอบมาตรฐานด้านการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ สำหรับหน่วยงานของรัฐและหน่วยงานโครงสร้างพื้นฐานสำคัญทางสารสนเทศ พ.ศ. 2564 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง ลักษณะภัยคุกคามทางไซเบอร์ มาตรการป้องกัน รับมือ ประเมิน ปราบปราม และระงับภัยคุกคามทางไซเบอร์แต่ละระดับ พ.ศ. 2564 (PDF)
- ประกาศฯ เรื่อง การกำหนดระดับความรู้ความชำนาญด้านการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ เพื่อแต่งตั้งเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2564 (PDF)
- แนวปฏิบัติการใช้ปัญญาประดิษฐ์อย่างมั่นคงปลอดภัย (AI Security Guidelines) ต.ค. 2568 (Download)